Optimalisatie van het watergebruik. Voorstelling eerste concrete agrocleantech-realisatie in de Westhoek.

Het eerste quick win project van Agreon is van start gegaan. Twee leerlingen van het VTI Poperinge ontwikkelden een monitoring- en sturingsysteem voor het watergebruik op een landbouwbedrijf. Deze ontwikkeling gebeurde onder de vleugels van Agreon, in samenwerking met Dever-Hiele, een KMO uit de Westhoek, en een lokale landbouwer.

Agreon

Agreon is een samenwerkingsverband waarin land- en tuinbouwers, toeleverende bedrijven en kennis- en onderwijsinstellingen samenwerken aan de ontwikkeling en implementatie van agrocleantech technieken. Agreon wil op die manier zowel de land- en tuinbouwers en de toeleverende bedrijven economisch versterken. Inagro, het onderzoeks- en adviescentrum voor land- en tuinbouw in West-Vlaanderen, stuurt de werking van Agreon aan en werkt mee als kennispartner binnen de cluster.

Op 19 maart 2013 werd Agreon officieel aan het publiek voorgesteld.

Quick win project

Vaak ontbreekt het niet aan kennis en deskundigheid maar wel aan financiële middelen om nieuwe technologieën te ontwikkelen. Daarom stelt Resoc Westhoek, via Agreon, dit jaar een budget van 30.000 euro ter beschikking voor de uitwerking van enkele quick win projecten. Deze kleinschalige
praktijkgerichte projecten geven de essentiële impulsen aan West-Vlaamse KMO’s om innovatieve agrocleantech ideeën verder uit te werken tot praktijkrijpe technologieën. Resoc Westhoek wil op die manier de bedrijvigheid in de regio rond agrocleantech stimuleren. Meer informatie over de quick win projecten vindt u in bijlage terug.

Optimalisatie watergebruik op het landbouwbedrijf

In een eerste quick win project van Agreon hebben twee leerlingen van het VTI Poperinge binnen hun geïntegreerde proef (GIP) een innovatief systeem ontwikkeld voor een optimaal gebruik van water op het landbouwbedrijf.
 
Dit agrocleantech project speelt in op de dalende voorraden diep grondwater wat in Vlaanderen een acuut probleem is. In de Westhoek worden veeteeltbedrijven sinds 2005 geconfronteerd met een verplichte afbouw van diepe grondwaterwinning. Een betaalbare en betrouwbare watervoorziening is op een veeteeltbedrijf evenwel van cruciaal belang. De dieren hebben immers voldoende en goed drinkwater nodig. De laatste jaren werd daarom volop geïnvesteerd in opvang en gebruik van ‘alternatieve’ waterbronnen, zoals hemelwater, drainagewater, water uit diepdrainage, enz.

Het is nodig deze watervoorraden op elkaar af te stemmen om zo goedkoop en efficiënt mogelijk te voorzien in de benodigde waterhoeveelheid. Om het voor de veehouder haalbaar te houden om tussen de verschillende waterbronnen vlot te switchen, ze te mengen, … dringt een automatisatie zich op.

Met het ontwikkelde monitorings- en sturingsysteem kan de landbouwer de keuze van de verschillende waterbronnen eenvoudig sturen. Voelers detecteren de beschikbaarheid van een ‘alternatieve’ waterbron en sturen in eerste instantie die pompen aan. Pas wanneer er geen alternatief water meer beschikbaar is, wordt het diepe grondwater aangesproken. Het opgepompte water kan geregistreerd en gelimiteerd worden op basis van de vergunning. Wanneer alle alternatieve waterbronnen opgebruikt zijn, kan dan automatisch worden overgegaan naar het dure leidingwater.

In een vervolgtraject zouden een aantal cruciale parameters, zoals de pH-waarde van het drinkwater voor varkens, d.m.v. in-line-metingen kunnen worden gecorrigeerd. Zo is de pH-waarde van drainagewater te hoog voor het drinkwater voor varkens. Menging van water met een lagere pH-waarde kan een oplossing zijn.

Door een optimalisatie van het gebruik van het voorradige water worden de waterkosten  van het landbouwbedrijf gedrukt. Bovendien kan het dagelijkse verbruik uit de verschillende voorraden worden opgevolgd. Zo kan bijvoorbeeld een abnormaal verbruik binnen de stal vlug worden opgemerkt. Een abnormaal verbruik die enerzijds op problemen met de diergezondheid kan wijzen, maar anderzijds ook op lekken.

En er is meer. De VMM streeft er met haar vergunningenbeleid naar dat de kwetsbare grondwaterlagen zo weinig mogelijk aangesproken worden. En de betrokken landbouwers/veehouders moeten hiervoor garanties kunnen geven. Via dit innovatieve systeem, waar eerst alle alternatieve waterbronnen worden aangesproken en pas dan het diepe grondwater, kan dit worden gegarandeerd.

Samenwerking tussen technische school, KMO en landbouwer loont!

Het systeem werd uitgewerkt in nauwe samenwerking met het bedrijf Dever-Hiele uit Vleteren. Jan Dever is al jarenlang installateur van verwarming, klimaatregeling en ventilatie van hoofdzakelijk stallen. Deze bedrijfsvoerder kent de noden van zijn afzetmarkt, de landbouwer, en zag dan ook opportuniteit in dit innovatieve idee.

Met deze quick win tonen de leerlingen van VTI Poperinge dat zij een effectieve bijdrage kunnen leveren aan oplossingen voor problemen uit de praktijk. Dit kan hen hopelijk ook enthousiast maken om in een toekomstige job zich in te zetten voor technologische innovatie in de land- en tuinbouwsector.

Ondertussen zal bedrijf Dever-Hiele dit systeem toepassen op een varkensbedrijf uit de regio. Een bezoek aan deze piloot zal vanaf het late najaar mogelijk zijn.  Dit quick win project laat zien dat dankzij samenwerking tussen een technische school, het bedrijf Dever-Hiele en een landbouwer het mogelijk is om een techniek, die in de idee fase zit, op korte termijn succesvol in de praktijk te brengen.

Demonstratie proefopstelling

Op 5 juni 2013 stelden de leerlingen van VTI Poperinge hun proefopstelling voor aan de pers in aanwezigheid van Christof Dejaegher (burgemeester van Poperinge, voorzitter van Resoc Westhoek), bedrijfsvoerder Jan Dever (Dever-Hiele bvba) en Emilie Snauwaert (coördinator van Agreon).

De proefopstelling stelt het systeem op kleine schaal voor. Vanuit de reservoirs wordt water verpompt naar een buffervat. Vanop een touch screen kunnen verschillende instellingen worden opgevolgd. De proefopstelling stelt zo de realiteit voor. De sturing, uitlezing, en opvolging (eventueel via internet) is direct toepasbaar in de praktijk.

Oproep tot nieuwe quick win projecten

Agreon wil verder inzetten op dergelijke initiatieven en doet dan ook een oproep aan landbouwers, KMO’s of kenniscentra om nieuwe projectvoorstellen voor een quick win project in te dienen bij Agreon. Hiervoor kan contact opgenomen worden met Inagro.

Meer informatie over de quick win projecten vindt u hier.